Etibarlı kirayəçi seçimi: ev sahiblərinə 9 məsləhət

Etibarlı kirayəçi seçmək üçün tələsməyin: ilk ünsiyyətdə düzgün suallar verin, evə baxışı özünüz keçirin, evin vəziyyətini kirayəçi ilə birlikdə fotolarla qeyd edin və kommunal ödənişlərin bölgüsünü əvvəlcədən aydın danışın. Aşağıdakı 9 məsləhət həm evinizi qorumağa, həm də uzunmüddətli və sakit kirayə münasibəti qurmağa kömək edəcək.

Elan və ilk ünsiyyət

1. Elanda evi olduğu kimi təsvir edin. Otaq sayı, mərtəbə, istilik sistemi, evin əşyalı və ya əşyasız olması, ev heyvanı ilə bağlı fikriniz və kirayə müddəti barədə istəyiniz elanda açıq yazılarsa, sizə əsasən bu şərtlərlə razı olan insanlar müraciət edər. Bu, vaxtınıza qənaət edir və gələcəkdə yarana biləcək narazılığın qarşısını alır. Evin çatışmazlıqlarını gizlətməyin: baxışda onsuz da görünəcək məsələni əvvəlcədən demək etimad yaradır. Elana hər otağın aydın, gün işığında çəkilmiş fotolarını əlavə etsəniz, evə həqiqətən maraq göstərən insanlar daha tez müraciət edəcək.

2. İlk zəngi qısa tanışlıq söhbəti kimi dəyərləndirin. Telefon danışığı zamanı kirayəçinin nə üçün ev axtardığını, nə qədər müddətə qalmaq istədiyini və nə vaxt köçməyi planlaşdırdığını soruşun. Nəzakətli danışan, suallara açıq cavab verən və sizin şərtlərinizi diqqətlə dinləyən insan adətən sonrakı mərhələlərdə də eyni münasibəti göstərir. Cavablardan qaçan, təfərrüatla maraqlanmadan sizi tələsdirən müraciətlərə isə ehtiyatla yanaşın.

Baxış görüşü nə göstərir

3. Baxışı özünüz keçirin. Evi göstərərkən orada olmaq sizə kirayəçini yaxından tanımaq imkanı verir. Onun evə necə baxdığına, hansı suallar verdiyinə diqqət edin. İstilik sistemi, suyun təzyiqi, qonşuluq və təmir ehtiyacı ilə maraqlanan şəxs adətən evə məsuliyyətlə yanaşır, çünki burada uzun müddət yaşamağı ciddi düşünür.

4. Qərarı tələsik verməyin. Bir neçə namizədlə ayrı-ayrı görüşmək onları sakit şəkildə müqayisə etməyə imkan yaradır. Qərarı görüşün sonunda dərhal vermək məcburiyyətində deyilsiniz; "bir-iki günə xəbər verərəm" demək tamamilə normaldır. Baxış zamanı evin bütün zəif tərəflərini də açıq deyin, çünki dürüstlük qarşı tərəfdə də dürüstlük yaradır.

Kirayəçidən baxışa evdə yaşayacaq digər böyüklərlə birlikdə gəlməsini xahiş etmək də faydalıdır. Belə olduqda bütün ailə evi əvvəlcədən görür və sonradan "bu ev bizə uyğun deyilmiş" deyə tez köçmək ehtimalı azalır. Görüş zamanı evlə bağlı gözləntilərinizi, məsələn, binada siqaret çəkilməsi, həyətdən istifadə və qonşuların rahatlığı ilə bağlı fikrinizi də qısa şəkildə izah edin.

Ailə tərkibi və ehtiyacları

5. Evdə kimlərin yaşayacağını öyrənin. Bu sual şəxsi həyata qarışmaq deyil, evin uyğunluğunu yoxlamaqdır. İki otaqlı mənzildə böyük ailənin yaşaması həm ev üçün, həm də ailənin özü üçün rahat olmaya bilər. Kiçik uşaqlar varsa, pilləkən, eyvan və həyətin təhlükəsizliyi barədə birlikdə danışın. Ev heyvanı, evdən işləmək, tez-tez qonaq qəbul etmək kimi məqamları da əvvəlcədən soruşun ki, sonradan gözlənilməz vəziyyət yaranmasın.

Ailənin ehtiyaclarını bilmək sizə də fayda verir. Məsələn, uşaqlarının məktəbinə yaxın ev axtaran ailə çox vaxt uzun müddət qalmağa meyilli olur, bu da ev sahibi üçün sabitlik və tez-tez yeni kirayəçi axtarmamaq deməkdir.

Evin vəziyyətini birgə qeyd etmək

6. Köçmədən əvvəl hər otağı birlikdə fotoya çəkin. Divarlar, döşəmə, mətbəx, santexnika, pəncərələr və məişət texnikası tarixi görünəcək şəkildə fotoya və ya videoya çəkilsin. Bu faylların hər iki tərəfdə saxlanması ən sadə və ədalətli üsuldur: kirayə bitəndə nəyin əvvəldən necə olduğu barədə mübahisə yaranmır.

7. Əşyaların siyahısını tərtib edin. Əşyalı evdə mebel, xalça, soyuducu, paltaryuyan maşın kimi əşyaları və onların vəziyyətini qısa siyahıda qeyd edin və siyahını kirayəçi ilə birlikdə gözdən keçirin. Bu addım həm sizi, həm də kirayəçini qoruyur, çünki köhnə zədə sonradan yeni sakinin adına yazılmır.

Sayğacların göstəricilərini köçmə günü fotoya çəkin.
Təhvil verilən açarların sayını qeyd edin.
Mövcud qüsurları (çat, ləkə, işləməyən rozetka) ayrıca yazın.
Bütün foto və qeydlərin bir nüsxəsini kirayəçiyə də göndərin.

Kommunal ödənişlər və ünsiyyət qaydası

8. Kommunal ödənişlərin bölgüsünü əvvəlcədən razılaşdırın. İşıq, qaz, su, internet və binanın ümumi xərclərini kimin, hansı qaydada ödəyəcəyini köçmədən əvvəl danışın. Qəbzlərin necə göndəriləcəyini, ödənişin ayın hansı günü ediləcəyini müəyyənləşdirin. Qışda istilik xərclərinin artacağını da xatırlatmaq faydalıdır ki, kirayəçi büdcəsini buna uyğun planlaşdırsın.

9. Ünsiyyət qaydasını müəyyən edin. Təmir ehtiyacı yarananda kirayəçinin sizə necə xəbər verəcəyini, sizin isə evə gəlməzdən nə qədər əvvəl xəbərdarlıq edəcəyinizi razılaşdırın. Hörmətli və ardıcıl ünsiyyət kirayəçinin evə daha qayğıkeş yanaşmasına səbəb olur. Kiçik problemlərə vaxtında reaksiya vermək isə gələcəkdə böyük xərclərin qarşısını alır.

Danışdığınız əsas məqamları, məsələn, ödəniş gününü, kommunal xərclərin bölgüsünü və təmir zamanı əlaqə qaydasını qısa mesajla bir-birinizə yazmaq da yaxşı vərdişdir. Bu, aylar keçdikdən sonra nəyin razılaşdırıldığını xatırlamağa kömək edir və şifahi anlaşılmazlıqları azaldır.

Tez-tez verilən suallar

Kirayəçidən hansı sualları soruşmaq olar?

Evdə neçə nəfərin yaşayacağını, nə qədər müddətə qalmaq istədiyini, ev heyvanı olub-olmadığını və nə vaxt köçmək istədiyini soruşmaq normaldır. Suallar evin uyğunluğu ilə bağlı olmalı, şəxsi həyata qarışmamalıdır.

Evin vəziyyətini fotoya çəkmək həqiqətən lazımdırmı?

Bəli, bu, hər iki tərəf üçün ən sadə qorunma üsuludur. Köçmə günü çəkilmiş foto və videolar kirayə bitəndə yarana biləcək anlaşılmazlıqların qarşısını alır.

Bir neçə namizəd varsa, necə seçim etmək olar?

Ünsiyyətin açıqlığına, suallarınıza verilən cavablara və evə münasibətə baxın. Şərtlərinizi qəbul edən və özünü məsuliyyətli göstərən namizəd adətən ən yaxşı seçimdir.

Evinizi kirayəyə vermək istəyirsinizsə, Evim Əmlak komandası elanın hazırlanmasında və uyğun kirayəçinin tapılmasında sizə kömək edə bilər. Saytdakı aktual elanlara baxa və ya evinizlə bağlı bizimlə əlaqə saxlaya bilərsiniz.