Ev alarkən büdcə planı: qiymətdən başqa hansı xərclər var?
Ev alarkən büdcə planı yalnız evin qiymətindən ibarət deyil: təmir, mebel, məişət texnikası, köçmə və ilk aylar üçün ehtiyat pul da ümumi xərcin bir hissəsidir. Bu xərcləri əvvəlcədən hesablasanız, alışdan sonra maliyyə sıxıntısı yaşamazsınız. Aşağıda hər xərc növünü və onu necə planlamağı izah edirik.
Bütün büdcəni evin qiymətinə xərcləməyin
Ən çox edilən səhv yığılmış pulun hamısını evin özünə verməkdir. Nəticədə ev alınır, amma içində rahat yaşamaq üçün lazım olan şeylərə pul qalmır. Daha doğru yanaşma ümumi büdcəni hissələrə bölməkdir: evin qiyməti, köçməyə hazırlıq xərcləri və ehtiyat fondu.
Nümunə üçün götürək: ümumi imkanınız 100 000 manatdır. Bu halda məbləğin hamısını evə yox, bir hissəsini təmir və əşyalara, bir hissəsini də ehtiyata ayırmaq daha təhlükəsizdir. Nisbət sizin vəziyyətinizdən asılıdır: təmirli və əşyalı ev alırsınızsa, əlavə xərc az olacaq, ağ karkas və ya köhnə təmirli ev alırsınızsa, çox olacaq.
Təmir xərcləri
Təmir ehtiyacı evin vəziyyətindən asılıdır. Tam təmirli evdə bəlkə yalnız divarları rəngləmək kifayət edər, ağ karkas mənzildə isə hər şey sıfırdan qurulur. Təmir büdcəsini hesablayarkən bu maddələri ayrıca yazın:
- material: döşəmə örtüyü, divar örtüyü, kafel, qapılar, santexnika;
- ustaların əmək haqqı;
- elektrik və su xətlərinin yenilənməsi;
- pəncərələrin dəyişdirilməsi və izolyasiya;
- gözlənilməz işlər üçün əlavə məbləğ.
Evə baxışa təcrübəli bir usta ilə getsəniz, təmirin həcmini daha real qiymətləndirə bilərsiniz. Bir neçə ustadan qiymət almaq da büdcəni dəqiqləşdirməyə kömək edir. Ən vacibi, təmir siyahısını "mütləq lazım olanlar" və "sonraya qala bilənlər" kimi iki hissəyə ayırın.
Mebel və məişət texnikası
Yeni evə köçərkən köhnə əşyaların hamısı yeni yerə uyğun gəlməyə bilər. Otaqların ölçüsü fərqlidirsə, divan və ya şkaf sığmaya bilər, mətbəxin forması dəyişirsə, mətbəx mebelini yenidən sifariş etmək lazım gəlir. Alış siyahısını üstünlük sırası ilə qurun:
- İlk gündən lazım olanlar: çarpayı, soyuducu, qaz və ya elektrik plitəsi, paltaryuyan maşın.
- İlk aylarda alına bilənlər: divan, masa və stullar, şkaflar.
- Gözləyə bilənlər: dekor, əlavə işıqlandırma, ikinci dərəcəli texnika.
Naxçıvanın isti yayı və soyuq qışı nəzərə alınarsa, kondisioner və istilik sistemi ilə bağlı xərcləri də ayrıca planlayın. Əşyalı ev alırsınızsa, bu bölmə xeyli qısalır, lakin əşyaların və texnikanın vəziyyətini baxış zamanı yoxlayın.
Mebel almazdan əvvəl otaqları ölçün və kiçik plan çəkin. Bu, ölçüsü uyğun gəlməyən əşyanı alıb sonra qaytarmaq və ya başqasını axtarmaq kimi əlavə xərclərin qarşısını alır. Köhnə mebelinizin bir hissəsini təzələmək, məsələn, üzlüyünü dəyişmək də yenisini almaqdan sərfəli ola bilər.
Köçmə xərcləri
Köçmə kiçik iş kimi görünsə də, ayrıca xərc tələb edir. Yük maşını, daşıyıcılar, qablaşdırma materialları, bəzi mebellərin sökülüb yenidən yığılması büdcəyə daxil edilməlidir. Kirayədə yaşayırsınızsa, köçmə tarixini kirayə müddətinin bitməsi ilə uyğunlaşdırın ki, iki yerə eyni vaxtda ödəniş etməyəsiniz.
Köçdükdən sonra ilk həftələrdə də kiçik xərclər yaranır: qıfılın dəyişdirilməsi, pərdələr, lampalar, təmizlik vasitələri. Bunlar ayrı-ayrılıqda az görünür, birlikdə isə hiss olunan məbləğ edir. Köçmə bəzən bir günə sığmır: istirahət günləri kifayət etməsə, itirilən iş günləri də dolayı xərcə çevrilir, bunu da plana daxil edin.
İlk aylar üçün ehtiyat fondu
Ehtiyat fondu evə köçdükdən sonra gözlənilməz hallar üçün saxlanılan puldur: su borusunun sızması, texnikanın xarab olması, gəlirin müvəqqəti azalması. Evi kreditlə alırsınızsa, ehtiyat fondu daha da vacibdir, çünki aylıq ödəniş hər ay vaxtında edilməlidir.
Praktik qayda kimi bir neçə aylıq əsas xərclərinizi, yəni kommunal ödənişləri, ərzaq, nəqliyyat və varsa kredit ödənişini qarşılaya biləcək məbləği toxunulmaz saxlamağa çalışın. Kreditlə alışda aylıq ödənişin nə qədər olacağını əvvəlcədən görmək üçün kredit kalkulyatorundan istifadə edə bilərsiniz.
Ehtiyat fondu ilə yanaşı, yeni evin aylıq saxlanma xərclərini də əvvəlcədən düşünün. Böyük həyət evində qışda isitmə, yayda sərinləmə və həyətə qulluq mənzilə nisbətən daha çox xərc tələb edə bilər. Mənzildə isə binanın ümumi ehtiyacları üçün qonşularla birlikdə edilən ödənişlər ola bilər. Bu məbləğləri satıcıdan və ya qonşulardan soruşmaq aylıq planınızı daha dəqiq edir.
Büdcə cədvəlini necə qurmaq olar?
Bütün xərcləri bir cədvəldə toplamaq qərar verməyi asanlaşdırır. Aşağıdakı sadə formanı öz rəqəmlərinizlə doldurun:
| Xərc maddəsi | Təxmini məbləğ | Qeyd |
|---|---|---|
| Evin qiyməti | … | Elandakı qiymət |
| Təmir | … | Ustaların təklifinə görə |
| Mebel və texnika | … | Üstünlük sırası ilə |
| Köçmə | … | Daşıma və quraşdırma |
| Ehtiyat fondu | … | Bir neçə aylıq əsas xərc |
Cədvəli doldurduqdan sonra hansı qiymət aralığında ev axtarmalı olduğunuz aydın görünür. Bundan sonra aktual elanları bu aralığa görə nəzərdən keçirmək daha asan olur.
Tez-tez verilən suallar
Evin qiymətindən sonra ən böyük xərc adətən hansıdır?
Çox vaxt təmirdir, xüsusən ağ karkas və ya köhnə təmirli evlərdə. Tam təmirli və əşyalı evlərdə isə bu xərc xeyli azalır.
Ehtiyat fondu nə qədər olmalıdır?
Dəqiq məbləğ hər ailənin gəlir və xərclərindən asılıdır. Ümumi tövsiyə bir neçə aylıq əsas xərcləri qarşılaya biləcək məbləği ayrıca saxlamaqdır.
Təmirli ev almaq büdcəyə qənaət edirmi?
Çox vaxt vaxta və təmir əziyyətinə qənaət edir, lakin qiymətə təmirin dəyəri də daxildir. Təmirin keyfiyyətini və zövqünüzə uyğun olub-olmadığını baxış zamanı yoxlayın.
Büdcənizə uyğun evi tapmaq üçün Evim Əmlak mütəxəssisləri qiymət aralığınıza görə seçimlər təqdim edə bilər. Suallarınızı əlaqə səhifəsindən göndərin, ehtiyacınıza uyğun planı birlikdə quraq.